Ma Xiu Jia

Legerdienst

17 september 2006
Legerdienst
Nieuwe studenten volgen gedwee de bevelen van een jonge soldaat

Een nieuwe herfst, een nieuw semester. Nu september volop de trap aan het afrollen is, zijn Chinese hogescholen ver en wijd weer gevuld met nieuwe en niet-zo-nieuwe studenten. Terwijl de hogerejaars-studenten zich meteen beginnen laven aan de ontelbare bronnen van wijsheid die leden van het onderwijskorps voor hen zijn, worden nieuwe studenten twee à drie weken apart genomen en door beroepsmilitairen opgeleid in de nobele kunsten der legernij. Meisjes en jongens gelijk leren drie weken lang hoe met hoog opzwepende benen in een rij te stappen en hoe samen met je lotgenoten, als uit één borst, zulke relevante informatie als Ha! (vrij vertaald: Ha!) of Yi! Er! San! Si! ("Eén! Twee! Drie! Vier!") roepend te scanderen. Soms wordt de jonge snaken één of twee traditioniele kung fu poses getoond (voorwaar alom geroemd als ijzeren wapens in de strijd tegen fluitende kogels en brullende raketten).

Een moedervlek haast op de maand september zijn de nette lange rijen studenten die in gelid laveren tussen de dorre grijze en glimmend nieuwe gebouwen van kampussen over het hele land. Tijdens de eerste paar weken van het schooljaar is de lucht in de lessen van de oudere studenten zwanger met het geluid van neerslaande voetstappen op asfalt en gebrul uit jongvolwassen Chinese kelen. Veel van die oudere studenten vertellen met een naar nostalgie neigende zweem in hun stem over die paar weken als soldaat. De legerdienst lijkt voor velen een belangrijke socio-psychologische functie te vervullen. Fragiele jongvolwassenen, voor het eerst vanonder moeder's rokken uit en vaak in een nieuwe stad (een betonnen heksenketel) komen terecht in een décor waar ze niets of niemand kennen. Allen willen ze behoren tot een groep en tot een netwerk. Dat is elders in de wereld zo en dat is zeker zo in China, waar iemand zonder guanxi (vertaling: netwerk, relaties) iemand is die niet bestaat. Hun legerdienst werpt hen in een groep gelijken: allemaal nieuw, allemaal in een wit t-shirtje, allemaal onwennig onder het geblaf van licht autoritaire soldaten. Snel worden banden gesmeed, sterke banden die vaak de daaropvolgende drie jaar samenscholing lang overleven.

Eén van de doelen van deze jaarlijks weerkerende horlepiep is genoeg reserves aan te leggen voor 's lands strijdkrachten. Elk jaar worden aanzienlijke sommen renminbi (de Chinese munteenheid) gepompt in het militair apparaat. In 2005 was het openbaar bekendgemaakte budget voor defensie 24,5 miljard euro.(1). China is daarmee knap tweede op een globale lijst van defensie-spendeerders. Dat China zo'n relatief groot bedrag toewijst aan het paraathouden van een vechtmachine hoeft misschien niet te verwonderen. China is immers het land met (veruit) de grootste bevolking ter wereld. Ook is het, met haar 9,597 miljoen vierkante kilometer, oppervlakte-gewijs het vierde grootste land ter wereld, na Rusland (met 17,075 miljoen vierkante kilometer), Canada (met 9,984 miljoen) en de VS (met 9,631 miljoen) (België kan zich, ter vergelijking, trots bogen over 30528 vierkante kilometer grond).(2) Overigens wordt algemeen aangenomen dat het defensie-budget van dit soms stiekeme land in realiteit een stuk hoger is dan wordt toegegeven. Hoe het ook zij, het verzinkt volledig in het niet als het vergeleken wordt met de 330,9 miljard euro die in 2005 door de Verenigde Staten in defensie werd gepompt.(3)

China's uitgaven verwonderen echter misschien wel een beetje wanneer het uitspraken over 'vredelievendheid' laat vallen als regendruppels aan de Belgische zomerkust. China onderstreept vaak en graag dat het een vredelievende natie is. Chinees president Hu Jintao kan worden geciteerd als uitend, net een jaar geleden: "China is a peaceful country".(4) De retoriek die door de overheid gebruikt wordt om haar uitgaven te verantwoorden voor vriend en vijand is 'verdediging', en de onderdanen hebben alvast weinig moeite om dat te slikken. De tweede wereldoorlog en het Japanse leger hebben immers lelijk huisgehouden in dit trotse land. Bij de bevolking leeft tot vandaag een niet negeerbaar gevoel van Nie Wieder!. Jonge studenten in hedendaags China, de intellectuele upper-class in een land dat wijsheid en studie als hoogste goed houdt, vertellen graag zonder blozen dat ze alle Japanners haten en naar het leven staan. Een deel van diezelfde studenten koesteren gelijkaardige gevoelens jegens de Verenigde Staten. Daarnaast zijn vele jonge Chinezen ook snel bereid om te vreemdelingen in te lichten over het feit dat China het beste land ter wereld is. Ze blikken onbegrijpend en een beetje meewarig als gerepliekeerd wordt dat 'best' onmogelijk quantifiëerbaar is, en dus opinie eerder dan feit. Dergelijk chauvinistisch nationalisme, samen met een uitgekiende dosering van nauwkeurig gemouleerde informatie, zorgen voor een gewilligheid en paraatheid die in Europa onvoorstelbaar is.

Legerdienst
Jonge studentes wachten zwijgend op bevelen

(1) China's Defense Budget

(2) CIA World Factbook

(3) U.S. Military Spending

(4) China Rising: Hu Jintao Set to Dispel Suspicions in U.S. Visit


Contact | Thuis